زمینه و هدف: این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی طرحواره درمانی و درمان شناختی- رفتاری بر اختلال بدشکلی بدن در جوانان دختر با اختلال بدشکلی بدن انجام شد. مواد و روش: این پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه گواه و پیگیری سه ماهه بود. جامعه آماری این پژوهش کلیه مراجعه کنندگان دختر 25 تا 35 ساله مبتلا اختلال بدشکلی بدن به مراکز مشاوره و خدمات روان شناختی منطقه یک شهر تهران بود که از بین آنان 51 نفر به روش نمونه گیری هدفمند طبق معیارهای ورود و خروج انتخاب و به صورت تصادفی در سه گروه (دو گروه آزمایشی و یک گروه کنترل) 15 نفری جایگزین شدند. گروه اول جلسه طرحواره درمانی، گروه دوم جلسه درمان شناختی- رفتاری دریافت کردند و گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکرد. پرسشنامه ارزیابی فراشناخت بدشکلی بدن (BDMCQ؛ ربیعی و همکاران، 1390) در سه مرحله پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری جهت جمع آوری داده ها توسط شرکت کنندگان تکمیل شد. داده ها با استفاده از روش تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته ها: نتایج نشان دادند که طرحواره درمانی و درمان شناختی- رفتاری بر کنترل اختلال بدشکلی بدن در جوانان دختر مبتلا به اختلال بدشکلی بدن مؤثر است و همچنین در مقایسه دو درمان، طرحواره درمانی نسبت به درمان شناختی- رفتاری بر کنترل اختلال بدشکلی بدن اثربخش تر بود (05/0>p). نتیجه گیری: از یافته های این پژوهش نتیجه گیری می شود که می توان از طرحواره درمانی جهت کنترل اختلال بدشکلی بدن در جوانان دختر مبتلا به اختلال بدشکلی بدن استفاده کرد.

مقدمه: اختلال بدشکلی بدن یکی از اختلالات شایع دوران نوجوانی است که در آن نوجوانان به توجه بیش از اندازه افراد به ظاهر تمرکز دارند و باعث مختل شدن زندگی فردی و اجتماعی آنها می گردد. هدف از این مطالعه بررسی میزان شیوع اختلال بدشکلی بدن در نوجوانان دختر شهر یزد است.روش بررسی: در این مطالعه، توصیفی-مقطعی، 371 دانش آموز دختر مقطع متوسطه شهر یزد در سال تحصیلی 92-1391 مورد بررسی قرار گرفتند که این تعداد با استفاده از فرمول کوکران و روش نمونه گیری خوشه ای به عنوان نمونه انتخاب شدند و پرسشنامه وسواس فکری عملی ییل براون برای اختلال بدشکلی بدن و یک سری سئوالات جمعیت شناختی را تکمیل کردند.نتایج: 41% از افراد گروه نمونه دارای نگرانی های نامتعارف در خصوص شکل ظاهری و بدن، در طیف ضعیف تا خیلی شدید بودند که بیشترین افراد شدت متوسطی از اختلال را تجربه می کردند و 7.1% دارای اختلال بدشکلی بدن شدید بودند که نیازمند مداخله روان شناختی فوری بودند. میزان شیوع در نوجوانان دختر، 7.1% برآورد شد و شایع ترین سن ابتلا، 17 سالگی بود.نتیجه گیری: در این پژوهش تلاش شد تا با بهره گیری از روش شناسی دقیق، تصویر واقع بینانه تری نسبت به اختلال بدشکلی بدن در نوجوانان شهر یزد ارائه شود. با توجه به شیوع نسبتا بالای این اختلال در نوجوانان دختر و پیامدها و عوارض نامطلوب آن توصیه می شود برنامه هایی در جهت شناسایی و درمان زودرس اختلال بدشکلی بدن در جهت اعتلای بهداشت روانی نوجوانان ارائه گردد.

هدف این پژوهش تعیین نقش مولفه های افسردگی و فراشناخت بدشکلی بدن در اختلال خوردن بود. طرح این پژوهش توصیفی از نوع همبستگی بود. . 324 دانش آموز دختر از دبیرستانهای دخترانه استان لرستان به روش نمونه برداری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. ابزارهای استفاده شده در این پژوهش شامل آزمون بازخوردهای خوردن (گارنر، اولستد، بوهر و گارفینکل، 1982) پرسشنامه فراشناخت بدشکلی بدن (ربیعی، صالحیان، بهرامی و پالاهنگ، 2011) و سیاهه افسردگی کودکان (کواکس و بک، 1977) بود. نتایج نشان داد مولفه های افسردگی (خلق منفی، مسایل بین فردی، ناکارآمدی، بیلذتی و حرمت خود منفی) و فراشناخت بدشکلی بدن (کنترل فراشناختی، درآمیختگی افکار-عمل، باورهای مثبت و منفی فراشناختی و رفتارهای ایمنی بخش) با اختلال خوردن رابطه مثبت معنادار دارد. همچنین نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد خلق منفی، حرمت خود منفی و مهار فراشناختی توانایی پیش بینی اختلال خوردن را دارد. در نظر گرفتن مولفه های افسردگی و فراشناخت بدشکلی بدن نقش بالینی مهمی در فرایندهای پیشگیری و درمان اختلال خوردن دارد.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

مقدمه: اختلال بدشکلی بدن یکی از اختلالات شبه جسمانی است که به صورت اشتغال ذهنی با نقص تخیلی یا تحریف مبالغه آمیز یک عیب خفیف در ظاهر جسمانی تعریف می شود. با توجه به تفاوت شیوع این اختلال در منابع گوناگون و شیوع بالاتر آن در دانشجویان، به مطالعه الگوی علامتی و فراوانی اشتغال ذهنی با علایم اختلال بدشکلی بدن در دانشجویان ساکن خوابگاه های دانشگاه علوم پزشکی مشهد پرداخته شد.روش کار: این مطالعه توصیفی در سال 1385 بر  500نفر از دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی مشهد به روش نمونه گیری چندمرحله ای انجام شده است. این افراد توسط پرسشنامه دموگرافیک و پرسشنامه اختلال بدشکلی بدن بدون ذکر نام تحت بررسی مقطعی قرار گرفتند و یافته ها با استفاده از نرم افزار SPSS و شاخص های پراکندگی و آزمون های آماری مجذور کای و تی مستقل و تحلیل واریانس ارزیابی شدند.نتایج: میانگین سن افراد 23.45 سال بود. از جمعیت مورد مطالعه بر اساس پرسشنامه ذکر شده، 172 نفر (34.4%) در مورد ظاهر خود نگران بودند که در بین آن ها بیشترین نگرانی مربوط به صورت و به خصوص بینی و پوست بود (68 نفر، 39.8%). شیوع اختلال بدشکلی بدن در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی مشهد 7.4% بود و فراوانی دو جنس در گروه های مبتلا و غیرمبتلا تفاوت آماری معنی داری نداشت (0.242=p). تمام دانشجویان مبتلا به اختلال بدشکلی بدن مجرد بودند.نتیجه گیری: اشتغال ذهنی با تصویر بدن در بین دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی مشهد شایع بوده و نتایج شیوع اختلال بدشکی بدن نیز از آمارهای موجود در جمعیت عمومی بالاتر بود. الگوی نارضایتی از وضعیت ظاهری بدن در دانشجویان ایرانی با الگوی کشورهای غربی متفاوت بود.

زمینه و هدف: بیماران مبتلا به اختلال بدشکلی بدنی دارای افکار ناکارآمد و منفی در رابطه با ظاهر جسمانی خود می باشند. هدف پژوهش حاضر ارائه و سنجش کارآیی مداخله فراشناختی در درمان یک مورد 20 ساله مبتلا به اختلال بدشکلی بدن می باشد.مواد و روش ها: این پژوهش از نوع طرح های مطالعه موردی می باشد که با بهره گیری از طرح تجربی تک موردی برای کاهش علائم یک بیمار مرد با تشخیص BDD انجام شد. به منظور گردآوری داده ها مراجع در مرحله خط پایه (پیش آزمون)، آخرین جلسه درمان (پس آزمون) و 6 ماه پس از دوره درمان (پیگیری) پرسشنامه های زیر را تکمیل کرد: مقیاس اصلاح شده وسواس فکری عملی یل - براون برای اختلال بدشکلی بدن (YBOCS-BDD)، آزمون درآمیختگی افکار (TFI)، پرسشنامه ارزیابی فراشناخت بدشکلی بدن (BDMCQ) و پرسشنامه اضطراب بک. جهت تحلیل داده ها از روش تحلیل نموداری و ترسیمی استفاده شد و بر اساس صعود و نزول نمرات در مورد اثر مداخله قضاوت شد.یافته ها: نمرات آزمودنی در YBOCS-BDD، در مراحل پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری به ترتیب 30 و 10 و 10 بود؛ درTFI  به ترتیب 820، 100 و 120 و در BDMCQ به ترتیب 45، 10 و 11 و نمرات پرسشنامه اضطراب بک به ترتیب 47، 16 و 18 به دست آمد. طبق شاخص معناداری بالینی، علائم به صورت معناداری کاهش یافتند.نتیجه گیری: مداخله فراشناختی در کاهش علائم اختلال بدشکلی بدن موثر است.

زمینه: بر اساس مدل شناختی اختلال بدشکلی بدن، پیشروی باورهای ناکارآمد به آیین واره ها و تفکر منفی منجر می شود معمولا اختلالات روانی توأم با سوء تغذیه حاد یا مزمن نشانه آن است که بیمار از کمبود بعضی از مواد مغذی رنج می برد. مسئله اصلی این است که آیا آموزش شناختی رفتاری برای این دو متغیرکارایی دارد؟ هدف: هدف اصلی این پژوهش تعیین اثربخشی آموزش شناختی رفتاری بر عادات غذایی و اختلال بدشکلی بدن دختران بود. روش: این پژوهش شبه آزمایشی با طرح پیش آزمون پس آزمون و گروه گواه بود. جامعه آماری شامل 200 نفر دختران مجرد در دامنه سنی 17 تا 25 سال در باشگاه های منطقه 3 شهر تهران بودند که 60 نفر واجد ملاک های ورود به پژوهش، به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند و با غربالگری به 24 نفر رسیدند و با همگن سازی و تصادفی سازی در 2 گروه آزمایش و گواه قرار گرفتند. جهت پیش آزمون و پس آزمون از مقیاس اصلاح شده وسواس-ناخودداری ییل براون (1977) و پرسشنامه عادات غذا خوردن کوکر راجر (1990) استفاده شد. جلسات آموزشی برای گروه آزمایش بر اساس پکیج گروه درمانگری شناختی-رفتاری (بابیلینگ، مک کب و انتونی، 2006) اجرا شد. یافته ها: یافته های این پژوهش نشان داد که آموزش شناختی-رفتاری بر عادات غذایی و بدشکلی بدن تأثیر معناداری داشت (001/0>P). نتیجه گیری: براساس یافته های حاصل از این پژوهش آموزش به شیوه شناختی-رفتاری موجب جایگزینی شناخت های درست تر و عینی تر می شود و بر عادات غذایی و بدشکلی بدن تأثیرگذار می باشد.

زمینه و هدف: اختلال خوردن یکی از اختلالات شایع روانپزشکی است که با بروز بیماری های شدید روانی ارتباط دارد. این دسته از اختلالات باعث ایجاد اشکال در سلامت جسمی و عملکرد روانی می شوند. پژوهش حاضر با هدف بررسی میزان همبودی اختلالات خوردن و اختلال بدشکلی بدن و همبستگی آن ها با نشانگان آسیب شناسی روانی انجام گردید. روش بررسی: پژوهش حاضر توصیفی از نوع علی- مقایسه ای می باشد. جامعه آماری پژوهش را دانش آموزان دبیرستان های منطقه 5 تهران تشکیل دادند که با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای و بر اساس فرمول حجم نمونه کوکران تعداد 400 نفر به عنوان نمونه در سال 1395 انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها، مقیاس Yale-Brown)) برای اختلال بدشکلی بدن (YBOCS-BDD)، پرسشنامه نگرش های خوردن (EAT-26) و پرسشنامه نشانگان (BSI) بود. تجزیه و تحلیل داده ها در دو سطح توصیفی و استنباطی (همبستگی پیرسون، آزمون تی و رگرسیون) با استفاده SPSS- 22 انجام گردید. یافته ها: 0.67 از دختران شرکت کننده و 0.55 از پسران شرکت کننده دارای علایم پاتولوژیک اختلال خوردن بودند. علاوه بر این 0.70 از دخترها و 0.37 از پسرها اختلال بد شکلی بدن داشتند. همبستگی بین اختلال خوردن و بد شکلی بدن 0.51 بود که در سطح (p<0.01) معنی دار بود، که نشان می دهد افرادی که علایم اختلال خوردن را دارند در اختلال بد شکلی بدن نیز نمره بالایی را می گیرند و برعکس. به طور کل رگرسیون لاینر نشان داد اختلال خوردن، اختلال بد شکلی بدن را پیشبینی می کند. بین دو گروه دختران و پسران در اختلال خوردن تفاوت معنی داری دیده نشد، اما در اختلال بدشکلی بدن این تفاوت در سطح (p<0.01) معنادار بود.نتیجه گیری: اختلال خوردن و اختلال بدشکلی بدن با یکدیگر رابطه دارد. علاوه بر این، بین برخی زیرمقیاس های نشانگان بالینی با اختلال خوردن و بدشکلی بدن نیز رابطه وجود دارد.

مقدمه و هدف: هوش شخصی و بدنی از مهم ترین عوامل تاثیرگذار علائم اختلال بدشکلی بدن هستند که می توانند نقش اساسی در کاهش عمل زیبایی بدن داشته باشند. مطالعه حاضر باهدف مقایسه اثربخشی آموزش هوش شخصی و بدنی بر علائم اختلال بدشکلی بدن متقاضیان عمل زیبایی انجام شد. مواد و روش ها: روش پژوهش، آزمایشی با طرح پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری بوده است. نمونه آماری تحقیق، شامل 48 نفر از متقاضیان مراجعه کننده به مراکز عمل زیبایی بدن شهرستان تبریز در سال 1395 بودند که به روش تصادفی، در سه گروه آموزش هوش شخصی، آموزش هوش بدنی و گروه گواه اختصاص داده شدند. برای گردآوری داده ها از پرسشنامه هوش شخصی مایر و همکاران، مقیاس هوش بدنی اندرسون و مقیاس اختلال بدشکلی بدن ربیعی و همکاران استفاده شد، سپس داده ها با استفاده از آزمون های تحلیل واریانس آمیخته، تعقیبی توکی و بنفرونی از طریق نرم افزار آماری SPSS (نسخه 22) مورد تحلیل قرار گرفتند. میزان P کمتر از 0.05 معنی دار در نظر گرفته شد. نتایج: آموزش های هوش شخصی و هوش بدنی، در کاهش علائم اختلال بدشکلی بدن متقاضیان عمل زیبایی بدن اثربخش بوده اند، اما بین اثربخشی این دو روش در بهبود علائم اختلال بدشکلی بدن و ابعاد آن، تفاوت معنی دار مشاهده نشد. نتیجه گیری: با توجه به اثربخشی آموزش های هوش شخصی و هوش بدنی در کاهش علائم اختلال بدشکلی بدن متقاضیان عمل زیبایی، به نظر می رسد آموزش های هوش شخصی و هوش بدنی باعث کاهش گرایش متقاضیان به عمل زیبایی شده اند.